Unit 9: Pengasas Kesultanan Melayu Melaka
Kesultanan Melayu Melaka diasaskan oleh Parameswara (juga dikenali sebagai Sultan Iskandar Shah). Unit ini membincangkan latar belakang dan rentetan peristiwa perjalanan pengasas KMM, peristiwa pembukaan Melaka, dan asal usul nama Melaka daripada pelbagai sumber.
Dua buah buku merekodkan tentang pengasas Kesultanan Melayu Melaka:
| Sulalatus Salatin | Dikenali sebagai Sejarah Melayu, naskhah asal ditulis oleh Tun Sri Lanang — menyatakan Sultan Iskandar Shah ialah pengasas KMM | |
| Suma Oriental | Sumber Portugis ditulis oleh Tome Pires — menyatakan Parameswara ialah pengasas KMM | |
Parameswara ialah putera raja kerajaan Melayu dari Palembang.
Parameswara cuba membebaskan Palembang daripada jajahan Majapahit
Kerajaan Majapahit mahu menyerang Palembang akibat pemberontakan
Parameswara dan pengikut terpaksa meninggalkan Palembang dan menuju ke Temasik (nama lama Singapura)
Pengalaman Parameswara sebagai pemimpin bijaksana menyebabkan beliau mendapat sokongan pembesar dan pengikut yang setia
Parameswara (Sultan Iskandar Shah) ialah pengasas KMM. Beliau putera raja Palembang yang berundur ke Temasik akibat ancaman Majapahit. Sifat kepimpinan beliau bijaksana dan gigih.
Selepas meninggalkan Palembang, Parameswara melalui pengembaraan penuh cabaran:
Parameswara menaiki kapal menuju ke Temasik dan bertemu Temagi (wakil kerajaan Siam yang memerintah Temasik)
Kedatangan Parameswara disambut baik oleh Temagi dan diizinkan menetap
Parameswara mendapati Temasik sesuai dijadikan kerajaan kerana kedudukan strategik
Parameswara merancang serangan ke atas Temagi kerana ingin menjadi pemerintah — Temagi dibunuh
Kerajaan Siam menyediakan kelengkapan peperangan untuk menyerang Parameswara di Temasik
Parameswara berundur ke Muar bersama pengikutnya
Parameswara meneruskan pengembaraan:
Di Muar, Parameswara mendapati terlalu banyak biawak — tidak sesuai dijadikan pusat pemerintahan
Parameswara meninggalkan Muar dan meneruskan perjalanan ke Sening Ujong
Parameswara melantik seorang wakil pemerintah di Sening Ujong
Pengembaraan Parameswara: Palembang → Temasik (membunuh Temagi, lari dari Siam) → Muar (terlalu banyak biawak) → Sening Ujong → Melaka. Pengembaraan ini menunjukkan kebijaksanaan beliau memilih lokasi kerajaan.
Parameswara dan pengikutnya belayar meninggalkan Sening Ujong dan sampai ke muara Sungai Bertam.
Ternampak sebuah perkampungan nelayan lalu singgah di situ
Parameswara dan pengikutnya keluar berburu
Parameswara menyaksikan anjing perburuannya ditendang oleh seekor pelanduk putih sehingga jatuh ke dalam sungai
Parameswara berpendapat tempat itu sungguh bertuah — haiwan kecil berjaya mengalahkan haiwan lebih besar
Parameswara mengambil keputusan membuka kerajaan baharu sempena nama pokok Melaka tempat baginda bersandar
Pembukaan Melaka bermula apabila Parameswara melihat pelanduk putih menendang anjing perburuannya — dianggap tempat bertuah. Baginda membuka kerajaan sempena nama pokok Melaka tempat bersandar.
Melaka dikenali dengan pelbagai nama daripada pelbagai sumber:
| Sulalatus Salatin (tempatan) | Melaka berasal daripada pokok Melaka tempat Parameswara bersandar ketika pelanduk putih menendang anjingnya | |
| Sumber Arab | Malakat — bermaksud 'perhimpunan segala dagang' | |
| Sumber India | Amalaka — pokok pertama yang tumbuh di alam semesta (mitos Hindu) | |
| Suma Oriental (Barat) | Malaqa — bermaksud 'tempat perlindungan' | |
Melaka mempunyai banyak kelebihan sebagai pusat pemerintahan kerajaan:
Terlindung daripada Angin Monsun — perairan Selat Melaka membolehkan kapal berlayar dengan selamat
Kedudukan strategik di antara jalan laut timur dan barat — menarik minat pedagang singgah berdagang
Kebijaksanaan pemerintah — pentadbiran cekap dan terbuka, menarik kerajaan asing menjalin hubungan diplomatik
Kepelbagaian sumber asal usul nama Melaka (tempatan, Arab, India, Barat) membuktikan Melaka sebagai pusat pertemuan pelbagai bangsa dari seluruh dunia. Keistimewaannya: terlindung monsun, strategik, pentadbiran cekap.
📝 Kosa Kata
Parameswara mengasaskan Melaka selepas menyaksikan seekor pelanduk putih menendang anjing perburuannya ke dalam sungai — dianggap tempat bertuah kerana haiwan kecil dapat mengalahkan haiwan besar! Nama 'Melaka' direkodkan dalam empat sumber berbeza: Sulalatus Salatin (pokok Melaka), Arab (Malakat — perhimpunan dagang), India (Amalaka — pokok pertama alam) dan Suma Oriental (Malaqa — tempat perlindungan). Ini membuktikan Melaka pusat pertemuan pelbagai bangsa!
Uji Minda!
21 soalan • Boleh buat!